Khái niệm "Drafting" trong đấu trường DotA chuyên nghiệp

Drafting - Ban/pick - là một trong nhưng nét làm nên sự hấp dẫn của DotA competitive (Captain mode -cm). Tuy nhiên không phải người chơi DotA nào cũng hiểu rõ cách drafting trong DotA -cm. Để hướng dẫn các bạn trên con đường lên chuyên DotA Competitive, Garena Việt Nam xin giới thiệu loạt bài viết Khái niệm "Drafting" trong đấu trường DotA chuyên nghiệp - khái niệm cần thiết dành cho các game thủ tầm trung.
6033 0
Tại sao lại nói đây là cẩm nang "dành cho người chơi thường thường bậc trung"? Chắc chắn rồi, cẩm nang này chắc chắn không dành cho người mới. Tuy nhiên, nó có phải là dành cho các gosu hay không thì thật sự bản thân tác giả cũng không chắc. Tuy nhiên điều mà tác giả mong muốn là các bạn sẽ học được điều gì đó sau khi đọc xong series bài viết này, cho dù bạn nằm ở trình độ nào đi nữa. Điều khiến DotA trở nên hấp dẫn, lôi cuốn, một phần chính là sự phức tạp về chiến thuật, điều đã làm gần như hầu hết các game thủ kinh nghiệm nghiên cứu và phân tích rất nhiều trong lúc chơi và xem, thông qua đó rút ra được nhiều kết luận hợp lí từ vấn đề này.
"Luôn pick carry thuần cuối cùng", đó là cách pick truyền thống đã cổ mà thi thoảng các bạn vẫn được nghe hoặc thậm chi là người ta vẫn sử dụng. DotA đã đạt tới một mức độ phức tạp khác từ phiên bản 6.48b. Đầu tiên, lượng Hero có thể chọn được tăng lên, đặc biệt do sự tham gia của vai trò support (hỗ trợ). Trở lại những ngày chúng ta có lane 2-1-2, một lane có stun và nuke, lane còn lại là carry thuần và 1 support bảo kê; vai trò bảo kê late farm chắc chắn vẫn còn tồn tại, nhưng với sự phát hiện ra trilane, các item support mới và sự lợi hại tăng dần của pushing và (jungling) đi rừng, và bây giờ có thêm vô số cách để chơi hero support. Lí do mà tác giả nói tới khoảng thời gian từ 6.48b đến nay là để các bạn biết là đó chính là lúc tác giả bắt đầu bước vào thế giới của DotA competitive.
6033 1
Nguyên lí đầu tiên: Búa/Bao/Kéo
Mọi thứ đơn giản chỉ là:
  • Gank > Push
  • Turtle > Gank
  • Push > Turtle
Turtle ở đây là lối chơi theo kiểu "rùa" - chờ các late-hero có đủ item mới quyết định được trận đấu.
Nếu bạn chưa hiểu rõ, thì xin mời hãy đọc câu trả lời cho các comment bên dưới.
Câu hỏi: Tôi nghĩ nguyên lí búa-bao-kéo này thực sự không phải là chính xác (vì bạn nói mà chưa có đưa ra ví dụ) vì thật ra thứ mà mọi team cần để chiến thắng là có khả năng push nhà đối phương. Thời gian push thì tất nhiên là phụ thuộc vào chiến thuật và đội hình. Và nó không hề bao gồm việc chống gank. Nếu một team chơi theo lối turtle phát hiện ra team đối phương chơi gank và có kế hoạch chống lại thì họ vẫn có thể duy trì cuộc chơi về late với nhưng pha phản gank tốt?
Trả lời: Đầu tiên, tôi tin rằng tôi có bộc lộ sự hoài nghi của mình khi tôi nói rằng DotA không hề đơn giản như cái bề ngoài của nó, và nguyên lí này thực ra bạn chỉ nên nghĩ trong đầu thôi. Nguyên lí BBK (gọi vậy đi cho ngắn) không phải là không chính xác trong cách tôi nhìn nhận, và tôi sẽ cố gắng để giải thích điều đó. Mọi hero đều có khả năng push vì tất cả chúng đều có thể tấn công. Phản gank và cái ví dụ bạn đưa ra chỉ có thể xảy ra khi team bạn trội hơn hẳn team địch, theo cách nhìn của tôi. Nếu bạn có thể turtle mà không hề trội hơn đối phương thì chỉ có thể là bạn đang chơi cùng 1 team không có sức mạnh push. Họ không thể đẩy trừ khi họ có lợi thế lớn từ việc gank, và điều này thật ra rất dễ đề phòng. Bạn "turtle" vì bạn chưa khỏe hơn đối phương. Điều này nghĩa là khi đối phương có đủ sức để push, họ sẽ push (vì tôi đã nói rồi, họ mạnh hơn).
6033 2
Câu hỏi: Tôi nghĩ một team push cần có đủ tiềm năng gank đầu game bởi vì nếu không thì những pha push của họ sẽ bị đẩy lùi với tổn thất lớn?
Trả lời: Đúng như vậy, và đây chính là chỗ mà bài viết này của tôi không thể thuyết phục được một số người vì họ cho rằng team kia có cả 5 hero là pusher. Đây là cách tôi đưa lí thuyết vào thực tế:
Đối thủ sử dụng trilane với một carry-thuần, chẳng hạn Sniper và gần như muốn turtle. Tôi có thể chọn 1 trong 2 phương án: lane 0-1-4 và lane 3-1-1 với ý đồ push. Cũng cho rằng tôi đi tri-lane, nhưng là đẩy lane ngắn của team địch (có thể đi với Chen hoặc Enchan), và tôi có thể an tâm rằng nhiều nhất thì họ cũng chỉ có thể làm với 3 hero là Sniper ăn-8-creep/phút. Tôi có thể phá nát trụ 1 và 2 trong 5 phút dễ dàng nếu họ không xuống để giúp hero đang solo. Từ 2 cái trụ này (nếu tôi ăn trụ) thì tôi đã mang lại 2400 gold cho cả team. Tôi có thể tiếp tục đập trụ mid dễ dàng hoặc số còn lại. Lượng gold từ trụ thườnng bị nhiều người coi thường. Tuy nhiên ngược lại, để Sniper free farm chả có nghĩa lí gì cả mà bên cạnh đó, support team bạn dù không chạm vào creep vẫn có nhiều tiền. Đập tan đống trụ sẽ mang lại cho bạn lợi thế đủ lớn để thằng trong combat và push vỡ barrack các lane rất sớm trong game.
6033 3
Nếu như team kia pick đội hình thuần gank và không có carry hạng nặng, bạn không thể push nếu họ chơi đúng cách. Khi bạn đang push, bạn trở thành một miếng mồi của gank. Khi bạn muốn gank, thời điêm tốt nhất là khi đối thủ đi lane mà không để ý. Vài người cho rằng push > gank, có thể vì họ đang tưởng tượng rằng:
Mọi lane đều bị push, và team gank không có thời gian để gank mọi lane.
Nếu thực sự điều này xảy ra, bạn đơn giản là đã thọt trong khi pick khi nhìn vào từng hero và thất bại trong việc chia lane, ví dụ để AA solo với Broodmother. Điều này không có nghĩa là push > gank.
Bạn đang đối đầu với một đội hình chú trọng vào combat và kết luận bạn không thể gank một nhóm 5 thằng có đủ tanker và healer.
Nếu điều này xảy ra, bạn một lần nữa đã thất bại từ rất sớm. Nếu bạn có đội hình gank, và đối phương có đội hình chú trọng push và combat, bạn nên để lane của mình có số hero bằng hoặc nhiều hơn số hero của địch. Ví dụ họ định đập trụ bạn sớm với 3 hoặc 4 hero, bạn nên để 3 hoặc 4 hero ở lane đó để chống trả. Bởi sau khi họ thịt xong 2-3 trụ của bạn, tình trạng như trên sẽ tiếp diễn mà bạn không thể ngăn cản. Đơn giản mà nói, bạn cần phải ngăn họ phá trụ bằng cách không được bỏ qua lane 3 hoặc 4 người của họ.
Cuối cùng, turtle > gank, điều này tôi đã giải thích khi trả lời câu hỏi ở trên. Vấn đề này có nghĩa:
  • Turtle > Gank
  • Push > Turtle
  • Gank > Push
Mọi người có thể thấy, hai năm trước trò chơi chú trọng gank, sau đó tri-lane xuất hiện và turtle lên ngôi. Bây giờ thì push thịnh hành. Vậy các bạn đã nhìn ra quy luật chưa?
6033 4
Những game thiên hướng gank có thể sẽ là bước tiếp theo trong quy luật, nhưng chưa, bởi vì với những thay đổi của IceFrog (buff cho push), push đang mạnh hơn vào thời điểm này. Bây giờ bạn có thể thấy cả người Trung Quốc cũng chơi push. Gank là cách để chống push, và vì vậy khuynh hướng bây giờ là chú trọng vào gank hoặc turtle. Ví dụ như cho Syllabear hoặc AM vào trong đội hình, dù là cái gì đi chăng nữa, nó vẫn là push. Đừng có nghĩ rằng lên Gosugamers.net, nhìn vào một replay bất kì và tìm thấy một cái đội hình chỉ có support và semi-carry với không nhiều sức mạnh để push. Họ sẽ (mà chắc chắn luôn)  tập trung vào những cái trụ.
Nói về push đối đầu với push, chúng ta phải nói đến đội hình chú trọng combat với tanker và healer bị hành hạ một cách nhẫn tâm bởi đội hình pushing với Broodmother hoặc Furion. Có thể bạn vẫn chưa hiểu hoặc chưa đồng ý? Tôi sẽ cố giải thích theo cách khác vậy.
Tập trung vào 1 trong 3 chiến thuật:
  • Gank: giết hero.
  • Turtle: Giết creep
  • Push: Đập trụ.
Ganker có thể dễ dàng giết pusher, bởi vì lane push bắt buộc phải chơi thật hổ báo và vì thế trở nên dễ bị tiêu diệt. Ganker có thể gank bất cứ cái gì hắn muốn, vì Pusher sẽ không khỏe hơn ganker vào lategame, và Pusher thì không chú trọng vào ăn creeps, Ganker thì trở nên ngày càng khỏe hơn (so với Pusher). Những kẻ turtle thì lại dễ dàng chống lại ganker vì đơn giản hắn chỉ việc chơi phòng thủ và ăn creep, né gank. Hắn có thể đảm bảo rằng trụ của mình sẽ không sập, vì hắn đang chơi cùng ganker, và hắn cơ bản là có thừa thời gian. Tuy nhiên Turtle sẽ thất bại khi gặp Pusher, vì họ sẽ không trụ lại được khi những tower bị đập nát trước mắt và hắn chả thế làm gì, bởi vì về late hắn mới có thể mạnh hơn chúng. Hãy nhớ rằng, khi chơi Turtle thì phải tránh combat càng lâu càng tốt.
6033 5
Chia nhau ra push và khiến "team gank chả có thời gian để thủ",.. đó là khi mà bạn thông minh hơn đối thủ, vượt trội hẳn so với đối thủ và thậm chí là pick đội hình đẹp hơn đối thủ khi so sánh từng hero, điều này không có ý nghĩa gì đến điều tác giả đang nói.


Sơ lược về các kiểu chia lane thịnh hành
Tri-lane (3-1-1 hoặc 1-1-3)
Trên lí thuyết, tri-lane với một carry hạng nặng là chiến thuật bạn muốn đi theo nếu bạn phải đối đầu với một đội hình gank mà sẽ yếu hơn vào late và thiếu hụt sức mạnh để push. Đặc biệt là khi họ chia lane theo kiểu 2-1-1. Chắc không cần phải nói, điều này đòi hỏi bạn phải biết cách theo dõi hai "roam-er" với ward và sự chú ý bản đồ của mình, và bạn phải biết làm sao để "turtle". Tất nhiên, nếu bạn cũng chỉ đang chơi những game vui vẻ thì tri-lane thường sẽ mang lại chiến thắng và bạn ít khi phải lo nghĩ. Một tri-lane cũng có thể đè bẹp tri-lane khác với một carry hạng nặng farrm tốt hoặc là tập trung push. Bạn phải quyết định và nhớ rằng tại sao mình có tri-lane.
6063 1
Nếu bạn có thể để carry đồng minh free-farm, carry của bạn có thể mạnh hơn carry của đối phương tại lane đối diện. Tuy nhiên nếu bạn không thể cản hero solo của địch nhận exp, và bạn cũng không thể push, bạn hãy tự suy nghĩ rằng có lí do nào để support ở lại lane không. Một, hoặc là cả 2 supporter có thể đi roam hoặc bảo kê lane khác nếu như các lane quá "thọt" trong khi carry không cần sự bảo kê cũng quá "ăn sung mặc sướng".
Hai hero đi rừng/roam (1-1-1)
Đây là chiến thuật của LGD-cũ trong năm 2011. Sự kết hợp tốt nhất của 2 roamer/jungler này chắc chắc phải có Enchan hoặc Chen - thường kèm theo 1 stunner nào đó như VS. Chú ý rằng chiến thuật này cũng có thể được coi là gank với khuynh hướng push.
5088 GGnet Nirvana
Khi mà đã thuần thục thì kiểu lane này có thể trở nên rất hữu dụng khi đối đầu với các kiểu chia lane khác. Đầu tiên, không nhiều người biết đến nó trong public, và đặc biệt đơn giản là không nhiều người thèm để ý để chống lại nó. Để chống lại, bạn cần phải theo dõi được sự di chuyển của họ với ward cũng chú ý bản đồ, thậm chí ward creep rừng. Đi tri-lane với 2 roamer thường là 1 ý kiến tồi. Thay vào đó hãy để 1 support bảo vệ mỗi lane.
Một đi rừng và 1 support (1-1-2 hoặc 2-1-1)
Chia lane như thế này ngày càng thịnh hành từ khi việc farm rừng được buff, và có thể được chơi dưới nhiều cách. Hầu hết thì các jungler sẽ là những người có thể ra hỗ trợ lane 2 người gank hoặc push, hoặc có thể để các hero farm rừng như Lycan, kẻ có thể out-level (có level bật hẳn lên) mọi hero nếu được yên ổn trong rừng. Với lối chơi như bây giờ, tôi sẽ không để Enigma và DS đi rừng để farm.
6063 2
Hai bảo kê (2-1-2)
Sự kết hợp này thường bị đánh giá thấp, theo ý kiến chủ quan của tôi, và tùy hoàn cảnh có thể trở nên rất mạnh. Nếu đối thủ đánh hổ báo tại lane ngắn của họ, một hero tay dài khỏe cũng với ES bảo kê có thể làm chúng vô dụng nếu chơi đúng cách. Tại lane ngắn của họ, sẽ rất khó để họ có thể kéo creep để tranh việc bạn được hit level. Và như tôi đã nói, nếu như chơi đúng cách, họ không thể cản bạn farm vì con ES. Người Trung Quốc đã chứng minh điều này một thời gian khá dài trước đây, khi họ để Medusa và ES đi lane cùng với một tri-lane hổ bảo của MYM tại lane ngắn của MYM, và tri-lane đó hoàn toàn vô dụng.
trilane-focus
Bảo kê mid (1-2-2 hoặc 2-2-1 hoặc 1-2-1)
Một carry hạng nặng farm mid chả phải điều gì mới lạ (cặp đôi PL/KOTL là cặp đầu tiên đi mid, tôi tin vậy), nhưng có vẻ dạo này nhiều người chơi cách này hơn. Đặc biệt là Lich đi cùng Spectre hoặc AM rất thường gặp. Cách này có thể đặt nhiều sức ép lên lane mid, buộc support của địch phải ra hỗ trợ, tạo khoảng trông cho 2 lane kia của bạn, và hầu như bạn không thể bị giết khi đi mid, vì đó là Spectre và AM! Thực ra không cần phải là Lich đi cùng Spectre hoặc AM. Cái bạn cần chỉ là 1 support khỏe có khả năng harass tốt.
6063 3
Chọn cách này có thể làm những team thiếu kinh nghiệm bất ngờ và lúng túng, chắc chả cần tôi nói bạn cũng hiểu điều này có lợi như thế nào.

Push thẳng (0-1-4 hoặc 4-1-0)
Bạn nên lựa chọn 4 hero trong đó vài hero có khả năng push. Các hero còn lại có thể là semi-pusher. Tuy nhiên, hãy lưu ý không nên lựa chọn 4 hero chuyên push, bởi vì:
  • Thật sự không cần thiết.
  • Bạn cần hero có thể giết người bằng cách băng trụ. Push trụ luôn luôn có thể bị chống lại.
  • Đối thủ có thể đoán được ý đồ của bạn và chuẩn bị phản công.
  • Bạn cũng muốn chơi đến late-game chứ?
  • Lí do chính để push kiểu này không phải là để hạ gục nhà chính của đối thủ nhanh chóng. Đập trụ mang lại cho bạn lượng gold lớn, và chính điều đó sẽ làm bạn áp đảo trong combat ngay cả khi băng trụ 3.
Tại sao lại không phải là 5-0-0?
  • Không cần quá 4 hero mà hiệu năng thì vẫn vậy.
  • Bạn chắc cũng không muốn 2 lane còn lại được freefarm?
  • Hero đi mid cũng sẽ sẵn sàng push sau khi trụ 1 và 2 của địch đã tan tành.
  • Hero đi mid sẽ có được Mekansm rất nhanh.
Tôi nhận ra rằng cách tốt nhất là đi lane ngắn, chặn creep và giết địch nếu chúng tìm cách chống cự. Có hàng trăm cách để làm điều này. Các lane khác sẽ thường không teleport sang để thủ, vì họ nghĩ free farm luôn tốt hơn, và chả mấy ai ra lane mà mua teleport ngay từ level 1. Điều quan trọng là người đi mid phải gây được áp lực trên lane của mình chứ không được chơi phòng thủ!Ý tưởng của chiến thuật này là sẽ "thịt" 6 trụ ngoài và có được khoảng tiền đủ lớn để push thẳng vào các barrack (công trình tạo mega-creep) thật nhanh.
Hãy nhớ rằng không có hero nào gọi là support hoàn toàn hoặc carry hoàn toàn. Bạn sẽ cần Arcane Boots và Magic Wand cho mọi người, cùng với Janggo, Mekansn, Ring of Balisius, Urn of Shadow,.. Hàng ngũ support của bạn sẽ có khả năng sống sót cao, trong khi của đối thủ thì với set-item nghèo nàn, và thế thì chả khác gì 5 chọi 3. Hãy nhớ rằng nếu họ thủ được,đừng push nữa, hãy farm những item cần thiết và push tiếp.
Để ví dụ, bạn có thể chọn 1 đội hình như sau:
vengeful-spirit prophet night-stalker necrolyte tidehunter
Necrolyte sẽ đi mid để farm Mekansm. Có người nói Furion sẽ cần solo, nhưng Furion bắn khá đau ở Lv1 và thêm 2 con treant là đủ để đập trụ 1 rồi. Nhớ rằng có nhiều hero để làm việc này.Chú ý: Thực ra thì những hero bạn nên pick cũng phụ thuộc vào đội hình của đối thủ. Tôi rút ra kết luận rằng nên ban AA, Lich, Clock và cả Venomancer,... Nếu được hãy để đối thủ ban Invoker và Weaver.
tidefury2
Làm sao để chống chiến thuật này?
  1. Push ngược lại. Các hero như Brood và Furion sẽ gây ức chế rất nhiều đến những đội hình push thẳng, rõ ràng bởi vì mỗi khi họ tập hợp lại thì các lane khác lại bị push.
  2. Không được phép làm ngơ với việc đối thủ push sớm. Đừng tự nhủ rằng “kệ cho chúng nó push, push xong nó làm gì có lane farm, còn mình thì tha hồ farm”. Cho rằng bạn pick được một đội hình chuẩn với support và semi-carry, hãy để 3 hoặc 4 hero ở lane nào có 3 hoặc 4 hero địch. Đơn giản, đừng để họ ăn trụ sớm. Bạn cũng sẽ có nhiều cơ hội ăn mạng hơn khi địch thủ liều lĩnh push trụ khi bạn có đủ người để thủ. Tôi nhắc lại điều này: đảm bảo cho một lane được free-farm không là cái gì khi so sánh với lượng vàng có được từ những trụ ngoài.
Chia lane
Dù ở Scourge hay Sentinel, bạn phải lựa chọn một trong 3 lane: lane mid, lane ngắn (lane khó) và lane dài. Để giải thích cho sự lựa chọn lane, tôi sẽ làm rõ ý tưởng chia lane từ thời trilane thịnh hành, vì các kết hợp chia lane khác cũng đều xuất phát từ đó mà ra cả. 
Bạn chia tri-lane của mình dựa trên tri-lane của đối thủ. Điều này nghĩa là nếu bạn có một carry thuần ở tri-lane, bạn sẽ muốn để tri-lane ở lane dài (lane an toàn). Ở lane này bạn ở gần trụ hơn, có thể pull (kéo) creep, đồng thời tận dụng được việc lure rừng. Hero bạn có để solo-lane cũng ảnh hưởng kha khá tới việc chia lane, tất nhiên điều này là phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như kinh nghiệm, kĩ năng của các player trong team. 
Nếu như bạn không thể dự đoán được trong hàng ngũ địch, những hero nào sẽ đi tri-lane thì bạn nên tập xem replays và học hỏi, tích lũy kinh nghiệm từ người khác, vì có để tỉ trường hợp mà tôi không thể liệt kê ra được.
Vấn đề cuối cùng: Áp lực
Về vấn đề này, tôi không thể nói được chính xác bạn phải làm gì, nhưng bạn nên nhớ điều này trong đầu. Tôi sẽ cho bạn một vài ví dụ trước. 
Towermid
Scourge đi tri-lane top và Sentinel tri-lane bot. Đây là cuộc thi farm, và các hero solo ở side-lane đương nhiên sẽ không vui vẻ gì. Vai trò cực kì quan trọng của các hero solo này là GÂY VỪA ĐỦ ÁP LỰC để 2 supporter không đi gank mid. Tuy nhiên đừng hổ báo quá, vì điều này sẽ dễ dàng dẫn đến một chuyến tele miễn phí về fountain. Hãy nhớ là GÂY VỪA ĐỦ ÁP LỰC.
Về phía tri-lane, đôi khi tri-lane cũng sẽ gây áp lực lên lane của họ khiến cho support của đối thủ phải chạy sang cứu, điều này sẽ giúp giải tỏa sức ép cho hero solo lane khó. Điều này cũng là tùy thuộc vào hoàn cảnh, bạn chỉ cần nhớ là bạn có thể gây áp lực để chi phối sự di chuyển của supporter/roamer địch.
Bây giờ hãy quay trở lại với chiến thuật hiện nay. CÓ một điều mà tôi nghĩ nhiều người sẽ bỏ sót là phiên bản này được thiết kế để chơi push và đi rừng đên mức nào. Quay trở lại cái thời mà các trụ của bạn bất tử, và khi bạn tele lên, bạn có thể mang theo cả "4 con gà" mà không sợ gì cả, đó là thời mà bạn có thể.. turtle đến chán thì thôi. Điều này đã bị loại bỏ cùng nhiều thứ khác, giả dụ như thêm Cooldown cho Buyback, thêm các item hỗ trợ push, các hero chuyên push được buff,.. 
6063 5
Cơ bản là bạn cần phải hiểu tại phiên bản hiện tại, push là thứ hấp dẫn hơn bao giờ hết, và các top team đã khám phá ra điều đó. Dendi đến từ Na`Vi - một người nổi tiếng với khả năng push của mình sẽ giải thích cho chúng ta lỗi chơi hổ bảo này mang lại những gì: 
"Okay, để tôi thử giải thích xem sao. Người ta nghĩ rằng đó là pushing, nhưng thực ra không phải vậy. Bạn ăn được trụ, bạn có lợi thế, và tôi cho rằng cách chơi DotA đúng là đi ăn trụ. Tôi nhắc lại, nếu bạn ăn được trụ, bạn có lợi thế. Nếu bạn có được các hero mà có thể giúp bạn đập 6 cái trụ, và bạn thủ được 6 cái trụ của mình, bạn luôn thắng vì bạn có lợi thế về gold. Lategame thì ngẫu nhiên lắm. Vào lategame rồi thì bạn có thể thua bất cứ lúc nào, bất cứ lỗi lầm nào, dù là nhỏ nhất. Vậy việc gì phải chơi đến late trong khi bạn có thể kết thúc ở phút 20? Tại sao phải mạo hiểm kéo dài đến late? 60 phút và "Bùm", bạn đã thua. Tôi nghĩ điều đó chả tốt đẹp tí nào cả."

Nguon: garena.vn